کد خبر : 289
چاپ
131
10:07:45
1397/2/22
فرجام برجام

 

عمر سه ساله برنامه جامع اقدام مشترک یا همان «برجام» با اعلام خروج آمریکا از آن توسط دونالد ترامپ تمام شده به نظر می‌رسد و قرادادی که قرار بود آفتابی باشد برای سایه تاریک تحریم‌های ظالمانه علیه ایران حالا معلوم نیست فرجامش به کجا ختم می‌شود.

گروه سیاسی خبرگزاری ساری نیوز آخر و عاقبت تصویب بیست دقیقه‌ای برنامه جامع اقدام مشترک در مجلس ایران، به امضای آخر دونالد ترامپ گره خورد، امضایی که چند شب پیش تکلیف برجام بلاتکلیف را برای همیشه روشن کرد.

برنامه جامع اقدام مشترک یا همان برجام معروف حدود سه سال پیش به امضای 5 کشور عضو شورای امنیت به همراهی آلمان رسید.

تیم مذاکرات هسته‌ای ایران به رهبری حسن روحانی امضای این قرارداد را یک پیروزی برای دولت تدبیر و امید دانست و از آن با عنوان قراردادی با منافع غیر قابل بازگشت یاد کرد.

حسن رو حانی رئیس جمهور ایران، در یکی از سخنرانی‌های خود گفت: «در توافق برجام به منافعی رسیدیم که غیرقابل بازگشت هستند و هیچ کس نمی‌تواند آنها را برگرداند. نه آقای ترامپکه ده تا ترامپ هم در دنیا درست شوند آنها غیرقابل بازگشت هستند.» هرچند طرف آمریکایی مقابل این قرارداد، از ابتدا این فرصت را برای دولت وقت آمریکا و یا دولتی که بعد از باراک اوباما ساکن کاخ سفید می‌شود، گذاشته‌بود که در آینده بتواند از تایید پایبندی ایران به برجام خودداری کند.

با اتفاقاتی که برای سرنوشت برجام در این روزها افتاده است شاید مرور آنچه بر این سه سال و چانه زنی با این وزیر خارجه و آن وزیر خارجه و رفت و آمدهای تیم دیپلماسی ایران گذشته خالی از لطف نباشد.

خبر امضای برجام در ایران واکنش های زیادی را به دنبال داشت، از انتقاد و اعتراض به چند و چون این قرارداد گرفته تا امضا شدن آن در مجلس و حمایت‌ها و مانور های سیاسی و توضیح و تفسیر از مزایا و محسنات آن.

علیرغم توصیه ها و اعلام نظر منتقدان برجام درباره مفاد و بندهای مختلف آن و توصیه اعتماد نکردن به آمریکا، دولتی‌ها بر آن شدند تا به هر وسیله‌ای جامعه را قانع کنند وجود برجام برای آینده کشور و حتی خورد و خوراک مردم مفید و کلید اصلی باز شدن قفل هر نوع تحریم ظالمانه است.

رسانه ‌های حامی دولت یازدهم و طیف موسوم به اصلاح طلبان هم برای مثبت نشان دادن ابعاد مختلف برجام و دستاورد های گوناگون آن دست به قلم شدند.

برخی نیز به دنبال این بودند که نشان دهند با امضای این قرارداد وضع و اوضاع مردم بهتر می‌شود و سطح معیشت جامعه روی دیگرش را نشان می‌دهد.

اما برخی منتقدان این باور را رد کردند و گفتند نگاه به بیرون برای حل مشکلات کشور نه تنها تاثیری در زندگی مردم ندارد بلکه مشکلات دیگری را به دنبال خواهد داشت و علاوه بر این اعتماد به پایبند بودن غرب به این قرارداد کاری دشوار است.

برجام با القاب و عناوین دلفریب و جذاب طوری توسط برخی مسئولین و رسانه‌ها در فضای عمومی کشور مطرح شد که گویی قرار است برای فضای تاریک تحریم یک «آفتاب تابان» باشد و در گیر و دار بحران آب و آلودگی منابع آبی، مشکل «آب خوردن» مردم را نیز حل کند. یکبار آن را به میوه‌ای شیرین تعبیر کردند و بار دیگر برجام را نوزادی دانستند که قرار است دولت آن را بزرگ کند تا برای آینده کشور مفید و موثر باشد.

اکنون و پس از آن که میوه کال برجام بر درخت خشکیده‌است باید پرسید مقصران اصلی آدرس خطا دادن به جامعه مردم و گره زدن مشکلات کشور به روابط خارجی و تحریم‌ها چه کسانی هستند؟

یک پای اصلی جهت دهی به اذهان مردم رسانه‌ها هستند که در ماجرای برجام و قبل از مداکرات با گره زدن همه مشکلات به تحریم‌ها ذهن مردم را برای نشستن پای میز مذاکره آماده کردند. حین مذاکرات هم با فرافکنی و جنجال رسانه‌ای اجازه طرح انتقادات به مفاد برجام را به منتقدین ندادند و پس از برجام هم با ذوق زدگی تیترهای پرطمطراق زدند. تیترهایی که کار را از مبالغه گذارنده‌بود؛ روزنامه‌های اصلاح طلب 24 تیرماه 94 درست فردای امضا شدن برجام از مزایای این قرارداد چنین گفتند؛

روزنامه آرمان با تیتری درشت درکنار عکس دسته جمعی وزاری خارجه کشورهای 5+1 و مسئول سیاست خارجی اروپا نوشت؛ «دنیا به احترام ایران ایستاد.»

آفتاب یزد هم از کلید روحانی سخن به میان آورد و تیتر زد؛ «کلید چرخید، ایران خندید»

روزنامه ابتکار نیز با طرحی مشتق از تصویر محمد مصدق و محمد جواد ظریف نوشت: «آغاز عصر ایرانی»

روزنامه اعتماد امضای برجام را انقلاب دیپلماسی ایران خواند و تیر زد؛ «جهان تغییر کرد.»

روزنامه قانون هم با چاپ عکسی از شادمانی مردم به دنبال امضای قرارداد برجام نوشت: «حصر ایران شکست/ پایان 12 سال مناقشه هسته ای و تحریم ظالمانه.»

روزنامه شرق نیز عکس صفحه اول خود را به دست دادن محمد جواد ظریف و جان کری اختصاص داد و نوشت: «پیروزی بدون جنگ.»

از سویی دیگر منتقدان به برجام و تصویب آن در مجلس با وجود دلایل آورده شده،‌ با برچسب‌های متعددی خطاب شدند و از طرف رئیس دولت مورد هجمه قرار گرفتند.

منتقدان متهم شدند به بدبینی در مورد بزرگترین دستاورد دولت یازدهم و اینکه نسبت به اقدامات و تلاش دولت و تیم مذاکرات هسته‌ای‌اش عینک به چشم نزده‌اند تا درست و حسابی نتایج را ببینند.

موج سواری رسانه‌های اصلاح طلب در کنار موج انتقادات و حرف و حدیث‌های ضد برجامی و عدم اعتماد به آمریکا اما تا جایی ادامه پیدا کرد که از این توافق برای بهره‌برداری سیاسی خود نیز استفاده کردند.

هرازچندگاهی بحث از اوضاع و احوال اعتبار روادید ایرانی و دلچسب شدن فضای اقتصادی کشور به میان می‌آمد و از باز شدن پای غول‌های آهنی بوئینگ به ایران به عنوان میوه برجام یاد می‌شد، گاهی هم در این مجلس و آن مجلس سخنرانی کردند و از دستاوردهای برجام برای رسیدن به اهداف خود بهره برداری کردند و به مردم آدرس غلط دادند که آورده برجام برای ایران به مثابه همان است که مصدق در زمان ملی شدن صنعت نفت به ارمغان آورد.

آرامشی که بین جناح‌های سیاسی در آستانه اعلام سیاست دولت ترامپ پدید آمده بود، خیلی دوام نیاورد و رسانه‌های حامی دولت به خط شدند تا دستاوردها را به صورت آماری نشان دهند، اما نتیجه همانی بود که رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرد: «تقریبا هیچ»

«اعتماد به آمریکا» که آن روزها انتقادها از آن را رد کرده بودند،‌ حالا آن روی دیگرش را نشان داده است، موضوعی که پیش از این منتقدان توافق هسته‌ای و همچنین رهبر معظم انقلاب آن را مطرح کرده‌ بودند.

با بهم ریختن اوضاع و احوال بازار ایران و بالا و پایین شدن غیر منطقی نرخ ارز در کشور و کمتر شدن توان خرید مردم، کم کم دید جامعه نسبت به برجام و آینده‌اش تغییر کرد و نقاب از چهره عروس بزک شده برجام افتاد. آنقدر که برخی مدافعان قرارداد برجام و حامیان آن به جمع منتقدان آن پیوستند و صدای اعتراشان به اجرای آن درآمد، اینکه انگیزه آنان از این چرخش چه بود را باید در مجالی دیگر بررسی کرد اما داستان برخی از این احزاب و رسانه‌ها حکایت دزدی است که در جمع تعقیب کنندگان خودش افتاده‌بود و فریاد می‌زد «دزد را بگیرید»

سعید یاری رئیس کمیته هسته‌ای جبهه اصلاح‌طلبان گفته بود نگاه دولت به برجام سیاسی و انتخاباتی است وگرنه همان روزی که جوهر برجام بر روی کاغذ نگاشته می‌شد آقایان در سازمان ملل علیه ما به جرم نقض حقوق بشر قطعنامه صادر کردند.

پس از ماه‌ها کشمکش و مجادله بر سر سرنوشت برجام، و بحث در مورد بی نتیجه بودن پافشاری بر سر قراردادی که سه سال سیاست و اقتصاد ایران را تحت الشعاع قرار داده، حالا دونالد ترامپ متحد آمریکایی این قرارداد همه قول و قرارهای دولتش را نادیده گرفت و گفت آمریکا از این پس تعهدی به برجام نخواهد داشت و سندی را امضا کرد که آورده‌اش برای ایران بازگشت برخی تحریم هایی است که پیش از این قول لغو آن را داده بودند.

پس از اعلام خروج آمریکا از برجام، حسن روحانی پشت تریبون آمد و اعلام کرد ایران به دوران غنی سازی خود باز می‌گردد، او همچنین وعده داد مهلتی را برای کشورهای امضا کننده برجام مشخص می‌کنند تا تکلیف نهایی آن را مشخص کنند.

نمایندگان مجلس ایران هم که روزی نتیجه ساعت‌ها مطالعه و بحث خود در برجام را کنار گذاشته‌ و در 20 دقیقه برجام را تصویب کرده‌بودند، در واکنش به این اقدام دونالد ترامپ و اعلام روشن بد عهدی آمریکا، پرچم این کشور و متن توافقنامه برجام را در صحن علنی مجلس به آتش کشیدند. مقام‌های دولتی کشور نیز یکی پس از دیگری با اعلام مواضع خود بر پایبندی سران به این قرار داد تاکید کردند و گفتند تلاش می‌کنیم با سایر کشورهای امضا کننده این معاهده مذاکره کنیم.

و در نهایت رهبر انقلاب که بارها قبل و بعد از امضای برجام بر بی‌اعتمادی و خوش‌بین نبودن به طرف مذاکره تاکید کرده بودند در جمع معلمان و دانش آموختگان دانشگاه فرهنگیان در واکنش به خروج آمریکا از برجام و سرنوشت این قرارداد فرمودند: «به آن سه کشور اروپایی نیز اعتماد نداریم.»

همه این اتفاق‌ها در حالی پشت سر هم رخ داد تا که تا پیش از این تصویر فرجام برجام برای مردم ایران پر از امید و روشنایی بود، امیدی که قرار بود دروازه بازارهای اقتصادی و آمد و روند‌های سیاسی ایران و اروپا را به روی هم باز کند و برای پیشرفت ما یک جرقه باشد.

حالا چراغ این قراداد بین المللی سوسو می‌زند و باز هم سرنوشت آن به خارجی‌ها و این‌بار اروپایی‌ها گره خورده‌است، اروپایی که اگر چه به این اقدام ترامپ انتقاد دارد اما آن روی سکه منفتعش به سمت آمریکا پررنگ تر است تا حمایت از ایران.

ساری اخبار ساری خبر ساری اخبار مازندران خبر مازندران درباره ساری ساری ساری نیوز مازندران درباره ساری رهبر آمریکا برجام معاون ریس جمهور
نظرات 0
ایمیل :
نام :
اخبار کوتاه
  • اخبار کوتاه
  • پربازدیدترین
  • پربحث ترین